សព្វថ្ងៃនេះ សិប្បកម្មប្រពៃណីនេះនៅតែបានបង្ហាត់បង្រៀនផ្ទេរបន្តសម្រាប់ក្មេងៗ ជំនាន់ក្រោយ ព្រមទាំងភ្ជាប់ជាមួយនឹងការអភិវឌ្ឍផលិតផលទំនិញ និងទេសចរណ៍ពីមួយជំហានទៅមួយជំហាន បង្កើតការងាររកស៊ីចិញ្ចឹមជីវិតបន្ថែមទៀតដើម្បីឲ្យសរសៃធ្មៃសាមញ្ញនៅតែបន្តស្នងប្រភពលំហូរវប្បធម៌ជនជាតិ ម៉ុង នៅតំបន់ខ្ពង់រាបថ្ម។
ផ្តើមពីដើមធ្មៃនៅចម្ការលើភ្នំរហូតដល់សំពត់មានដួងព្រលឹងជនជាតិ ម៉ុង
សិប្បកម្មត្បាញធ្មៃនៅ លុងតាម (ត្វៀនក្វាង) បានផ្សារភ្ជាប់ជាមួយនឹងជីវភាពរបស់ជនជាតិ ម៉ុង នៅតំបន់ខ្ពង់រាបថ្មអស់ជាច្រើនជំនាន់មកហើយ។ ពីមុន ដើមធ្មៃត្រូវបានដាំនៅចម្ការលើភ្នំ ហើយសរសៃធ្មៃក្រោយកែច្នៃរួចជាចម្បងទុកសម្រាប់ធ្វើសម្លៀកបំពាក់ របស់របរប្រើប្រាស់ក្នុងគ្រួសារ។ កុមារីជនជាតិ ម៉ុង តាំងពីតូចបានលោកយាយ អ្នកម្តាយណែនាំបង្រៀនដំណាក់កាលនីមួយៗ សម្រាប់នៅពេលធំដឹងក្តីអាចធ្វើសម្លៀកបំពាក់ប្រពៃណីផ្ទាល់ខ្លួន។
យោងតាមលោកស្រី វ៉ាង ធីម៉ាយ នាយិកាសហករណ៍ធ្មៃ លុងតាម សិប្បកម្មត្បាញធ្មៃពីមុនផ្សារភ្ជាប់ស្អិតល្មួតជាមួយជីវភាពគ្រួសារ។ ពីដើមធ្មៃនៅស្រែចម្ការលើភ្នំ នារីៗ ច្បូតសរសៃដោយដៃ តសរសៃ ត្រកួញសរសៃធ្មៃ ត្បាញទៅជាសំពត់រួចដេរទៅជាសម្លៀកបំពាក់។ នោះមិនត្រឹមតែជាការងារនោះទេ តែនៅជាវិធីដែលជនជាតិ ម៉ុង ថែរក្សាតម្លៃវប្បធម៌ជនជាតិផងដែរ។
សិប្បកម្មត្រូវបានផ្ទេរបន្តជាចម្បងតាមរយៈការបង្ហាត់បង្រៀនផ្ទេរសិប្បកម្មដោយផ្ទាល់ ពីម្តាយទៅកូន ពីយាយទៅចៅ។ ឆ្លងកាត់ជាច្រើនជំនាន់ បច្ចេកទេសច្នៃសរសៃ ត្បាញសំពត់ ជ្រលក់ពណ៌ ប៉ាក់ និងបង្កើតក្បូរក្បាច់នៅតែបានថែរក្សាទុក។
ដើម្បីឲ្យដើមធ្មៃក្លាយទៅជាផ្ទាំងសំពត់ត្រូវឆ្លងកាត់ដំណាក់កាលជាច្រើន។ ក្រោយប្រមូលផលរួច តួដើមធ្មៃត្រូវបានច្បូតសំបកចេញ សិតទៅជាផ្ទាំងសរសៃ។ សរសៃត្រូវបានធ្វើឱ្យស្អាត ហើយមួយកំណាត់ៗ ខ្លីត្រូវបានតភ្ជាប់គ្នាបង្កើតទៅជាផ្ទាំងខ្សែវែង។ នេះជាដំណាក់កាលទាមទារឱ្យមានភាពប៉ិនប្រសប់ដោយសារតែតំណត្រូវតែជាប់មាំទាំតែមិនរឹងគគ្រាំង។
សរសៃបន្តបានវេញស្មើៗ និងគ្រប់កម្រិតតឹងល្មមមុនពេលលើកដាក់លើកី។ អ្នកត្បាញអង្គុយក្បែរកីត្បាញ ជើងរក្សាចង្វាក់ស្មើ ដៃហុចត្រល់ឆ្លងកាត់សរសៃមួយលើកៗ។ ចង្វាក់ត្រល់នីមួយៗ ជាផ្នែកមួយនៃផ្ទាំងសំពត់លេចចេញជាបណ្តើរៗ។ តម្លៃរបស់សំពត់ លុងតាម មិនត្រឹមតែស្ថិតនៅសម្ភារប៉ុននោះទេ ស្ថិតនៅទាំងក្បូរក្បាច់ បង្កើតឡើងបន្ទាប់នោះផងដែរ។
នៅសហករណ៍ លុងតាម សិប្បការិនី ស៊ុង ធី ក មានអាយុជិត ១០០ ឆ្នាំហើយ នៅតែបានរំលឹកដល់ប្រដូចជាមនុស្សម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នកថែរក្សាបច្ចេកទេសប្រពៃណី។ ទោះបីជាមានវ័យច្រើនក៏ដោយ រូបភាពលោកស្រីនៅក្បែរផ្ទាំងសំពត់ ព្យាយាមណែនាំក្មេងជំនាន់ក្រោយបានក្លាយជារឿងរ៉ាវដ៏ល្អប្រសើរអំពីការថែរក្សាសិប្បកម្មប្រពៃណី។ អ្នកស្រី វ៉ាង ធីម៉ាយ ប្រាប់ឱ្យដឹងថា បច្ចេកទេសនៃការគូរក្បូរក្បាច់ដោយក្រមួនឃ្មុំទាមទារអ្នកធ្វើត្រូវមានពិសោធន៍ និងភាពប៉ិនប្រសប់។ ក្រមួនឃ្មុំត្រូវបានបន្ទន់ យកប្រើសម្រាប់បង្កើតជាគំនូសនៅលើសំពត់ បន្ទាប់នោះដល់ដំណាក់កាលជ្រលក់ពណ៌សំពត់។ ផ្នែកមានក្រមួនមិនជ្រាបថ្នាំជ្រលក់ពណ៌ទេ ផ្តើមពីនោះរំលេចនូវក្បូរក្បាច់នៅលើផ្ទៃសំពត់។ រួមជាមួយនឹងការគូរក្រមួនឃ្មុំ បច្ចេកទេសប៉ាក់ក៏រួមចំណែកបង្កើតលក្ខណៈដាច់ដោយឡែកនៃផលិតផលផងដែរ។ គំនូស រូបភាពបានរៀបចំយ៉ាងចុះសម្រុងគ្នានៅលើសម្លៀកបំពាក់ កាបូប កន្សែង ឬផលិតផលធ្វើដោយដៃ បង្កើតបានជាស្លាកស្នាមសោភ័ណភាពដាច់ដោយឡែករបស់ជនជាតិ ម៉ុង។
នៅក្រោមម្លប់ដើមឈើនៃសហករណ៍ ប្អូន ស៊ុង ធីវ៉ា អាយុ ១២ ឆ្នាំ (ឃុំ លុងតាម) កំពុងរៀនប៉ាក់ក្បូរក្បាច់រចនា។ ប្អូនអង្គុយយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ក្បែរនារីមានវ័យច្រើន ប៉ាក់មុខថ្នេរមុខម្ជុល សរសៃអំបោះមួយៗ យឺតៗ។ ជួនកាលមានថ្នេរប៉ាក់ខ្លះមិនស្មើគ្នា ប្អូនស្រាយចេញហើយធ្វើឡើងម្តងទៀត។ ជាសិស្សម្នាក់ក្នុងចំណោមសិស្សកំពុងបានសិប្បការិនីណែនាំរៀនវិជ្ជាជីវៈ ចំពោះប្អូន ពេលរៀនមិនត្រឹមតែជួយឲ្យប្អូនដឹងបន្ថែមពីសិប្បកម្មហត្ថកម្មប៉ុននោះទេ ថែមទាំងជាឱកាសមួយយល់កាន់តែច្បាស់ថែមទៀតអំពីអ្វីដែលលោកយាយ អ្នកម្តាយ និងមនុស្សជំនាន់មុនៗ បានធ្វើឡើងផងដែរ។
ប្អូន ស៊ុង ធីវ៉ា ចែករំលែក៖ “ក្មួយចង់រៀនប៉ាក់ក្បូរក្បាច់ ចេះធ្វើផលិតផលរបស់ជនជាតិ ម៉ុង។ លោកយាយៗ អ្នកមីងៗ បង្ហាញមួយជំហានម្តងៗ ទើបក្មួយឃើញថាកាន់តែរៀនកាន់តែជក់ចិត្ត”។
ផ្តើមពីរុក្ខជាតិធ្មៃនៅចម្ការស្រែលើភ្នំរហូតដល់ក្លាយទៅជាផ្ទាំងសំពត់មានដួងព្រលឹងជនជាតិ ម៉ុង គឺជាដំណើរគួបផ្សំភាពប៉ិនប្រសប់ ការតស៊ូព្យាយាម និងការស្រឡាញ់វប្បធម៌របស់មនុស្សគ្រប់ជំនាន់។ សព្វថ្ងៃនេះ សរសៃធ្មៃនៅតែបានបន្ត ពាំនាំអត្តសញ្ញាណប្រពៃណី និងបើកឱកាសការងាររកស៊ីចិញ្ចឹមជីវិតថ្មីសម្រាប់ប្រជាជននៅ លុងតាម។
ការថែរក្សាសិប្បកម្មតាមរយៈការងាររកស៊ីចិញ្ចឹមជីវិត ពាំនាំវប្បធម៌ឱ្យខិតជិតភ្ញៀវទេសចរ
សិប្បកម្មត្បាញធ្មៃ លុងតាម កំពុងមានទិសដៅអភិវឌ្ឍបន្ថែមទៀតនៅពេលភ្ជាប់ជាមួយនឹងទេសចរណ៍។ ផ្តើមពីសំពត់ប្រពៃណី សហករណ៍រួមជាមួយនឹងប្រជាជនផលិតសម្លៀកបំពាក់ កន្សែង ស្រោមខ្នើយ កាបូប កាបូបលុយ និងផលិតផលធ្វើដោយដៃបង្កើតទៅជារូបរាងសត្វ។
យោងតាមលោកស្រី វ៉ាង ធីម៉ាយ ចង់រក្សារបរត្រូវតែមានអ្នកប្រកបមុខរបរ និងមានទីផ្សារនាំចេញផលិតផល។ ដូច្នេះហើយ សហករណ៍រក្សាដំណាក់កាលហត្ថកម្មប្រពៃណីផង ស្រាវជ្រាវផលិតផលបន្ថែមដែលសមស្របជាមួយនឹងតម្រូវការរបស់ភ្ញៀវទេសចរផង។ នៅពេលអញ្ជើញមកទីនេះ ភ្ញៀវទេសចរអាចសង្កេតមើលផ្ទាល់រាល់ដំណាក់កាលសិតសរសៃ វេញធ្មៃ ត្បាញ ប៉ាក់ ជ្រលក់ពណ៌ ព្រមទាំងទិញផលិតផលធ្វើពីធ្មៃធ្វើជាវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍ពេលទៅវិញ។
ក្នុងលម្ហដិតដោយវប្បធម៌ចម្រុះពណ៌នៃតំបន់ខ្ពង់រាបថ្ម សហករណ៍ធ្មៃ លុងតាម តែងតែទទួលភ្ញៀវទេសចរអញ្ជើញមកទស្សនា ឆ្លងកាត់ពិសោធ។ នៅក្បែរកីតម្បាញ មនុស្សម្នាជាច្រើនបានមើលចលនានីមួយៗ របស់អ្នកត្បាញដោយយកចិត្តទុកដាក់ ចាប់អារម្មណ៍នឹងការស្វែងយល់ដំណាក់កាលពីសរសៃធ្មៃឆៅរហូតទៅជាផ្ទាំងសំពត់ដែលបានបង្ហើយរួចរាល់ និងក្បូរក្បាច់ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយបាតដៃទាំងគូដ៏ប៉ិនប្រសប់។
ភ្ញៀវទេសចរបរទេសចាប់អារម្មណ៍ជាពិសេសជាមួយនឹងដំណើរហត្ថកម្ម និងរឿងរ៉ាវវប្បធម៌នៅពីក្រោយផលិតផលនីមួយៗ។ ដូច្នេះ កាបូប កាបូបលុយ ឬវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍នីមួយៗ មិនត្រឹមតែមានតម្លៃប្រើប្រាស់ប៉ុននោះទេ ថែមទាំងមានបង្កប់រឿងរ៉ាវអំពីដំណាំធ្មៃ ផលិតករ និងអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ ម៉ុង ដែលបានបង្ហាត់បង្រៀនផ្ទេរបន្តពីមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់ទៀតផងដែរ។
យោងតាមលោក ង្វៀន ម៉ាញទុង ប្រធានការិយាល័យសេដ្ឋកិច្ចឃុំ លុងតាម មូលដ្ឋានកំណត់ការអភិរក្សមុខរបរត្បាញធ្មៃត្រូវតែផ្សារភ្ជាប់នឹងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងទេសចរណ៍ ថែរក្សាអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ផង បង្កើតការងារធ្វើ និងប្រាក់ចំណូលសម្រាប់ប្រជាជនផង។ នាពេលខាងមុខ ឃុំនឹងបន្តឧបត្ថម្ភសហករណ៍ ក្រុមគ្រួសារប្រកបមុខរបរក្នុងការបង្ហាត់បង្រៀនផ្ទេរបន្តមុខរបរឱ្យក្មេងៗ ជំនាន់ក្រោយ ផ្សព្វផ្សាយ តភ្ជាប់ទេសចរណ៍ និងពង្រីកទីផ្សារ ឆ្លងតាមរយៈនោះបង្កើតការនាំចេញស្ថិរភាពដើម្បីឱ្យមុខរបរត្បាញធ្មៃបានថែរក្សា និងអភិវឌ្ឍប្រកបដោយស្ថិរភាព។
ផ្តើមពីការតម្រង់ទិសដៅនោះ លុងតាម កំពុងធ្វើឱ្យលម្ហផលិតកម្មក្លាយទៅជាលម្ហឆ្លងកាត់ពិសោធ។ ភ្ញៀវទេសចរមិនត្រឹមតែអញ្ជើញមកដើម្បីទិញផលិតផលប៉ុននោះទេ ថែមទាំងអាចមើលដំណើរការផលិតកម្មផលិតផលទាំងមូលទៀតផង។ គឺប្រការនេះហើយជួយបង្កើនតម្លៃសិប្បកម្ម និងជួយរ៉ាយរ៉ាប់រឿងរ៉ាវវប្បធម៌ ម៉ុង ដោយសាមញ្ញ។
សរសៃធ្មៃបានតភ្ជាប់ពីច្រើនកំណាត់ខ្លីៗ។ សិប្បកម្មប្រពៃណីក៏បានតភ្ជាប់គ្នាឆ្លងកាត់ជាច្រើនជំនាន់មកហើយផងដែរ។ ដរាបណាសរសៃធ្មៃនៅតែបានវេញនោះ កីតម្បាញនៅតែបន្លឺសំឡេងត្រល់ និងក្មេងជំនាន់ក្រោយនៅតែចង់រៀនសិប្បកម្មនេះ រាល់តម្លៃវប្បធម៌ ម៉ុង នៅ លុងតាម នៅតែមានឱកាសបន្តរស់រានក្នុងជីវភាពនាសម័យទំនើប៕
អត្ថបទនិងរូបថត៖ ឌឹក ថ
ប្រែសម្រួល៖ អៀងថាន់
